Потребителски вход

Запомни ме | Регистрация
моите песни - земјотресни :-)
Автор: lupcobocvarov Категория: Поезия
Прочетен: 316367 Постинги: 730 Коментари: 119
Постинги в блога от Април, 2015 г.
 Мој препев

Томас Стерн Елиот: Портрет на една дама
Мото:
“Па што ако си блудничел,
тоа било во странство а и згора на тоа,
курвата е мртва!“ 
рекол Бараба, лик од “Евреинот од Малта“ , драма од Кристофер Марлоу

1.1
Во декемвриско попладне, сред магла и чад,
но засолнета од надворешноста која е глува,
сама ми се создаде сцена на салонски склад
кога чув :“Попладнево само за тебе го чував!“
Пламењата на свеќите во таванот се опулија,
на четирите страни против мракот се стража,
атмосферата е како во гробницата на Јулија -
ем за молк ем и за важни нешта да се кажат.
А таму бев за најновиот Полјак да го слушам,
како со прсти и кадрици музиката ја пренесува:
“Шопен така интимно ја соголе својата душа
сал меѓу пријатели треба да си ја воскреснува,
пред тие што цветот сал со погледите го галат
а не во сеирџиски стискавец во концертна сала.“
И така, разговорот се лизга меѓу ситни нешта
и поплаки изложени со обмисленост вешта,
а кога заедно со виолинскиот плач стивнува,
боднат од акордот на хорните, пак живнува:
1.2.
“Од живот со толку многу ништожност нема фајде,
дека не го сакам ни ти не си слеп за да сфатиш!
И затоа е многу куриозитетно пријател да се најде
за пријателство што со квалитети ќе го платиш!
Оно почива на отвореноста и е без преправање,
во него користа ни е од безвозвратното давање!
Уф, мило ми што за животот разменуваме мненија,
без пријателства, тој е сон со ужасни привиденија!“
Среде виолините со нивните извивачки јачења
и кратките напукнати арии на блескавите хорни,
за мене започнуваат досадни тапански мачења
за сопствени наковалнички прелудиуми орни,
еднолично и упорно во мозокот ми се котат
и ме напаѓаат како некоја “погрешна нота“.
- Да излеземе на воздух и во тутунската екстаза,
крај статуите да ја начнеме озборувачката база,
кому ксметот му тргнал напред а на кого назад,
според саат-кулата саатите да ги навиеме,
а потоа на полчас и пивце да се напиеме.

2.1.
И сега, на јоргованскиот цвет дојде време,
на набран јоргован мириса нејзината соба,
за нова мудрост нејзиниот дух е спремен
дур нејзините раце една од китките дробат:
“Пријателе, ти не знаеш што сѐ те очекува,
животецов што го држиш в раце е загатка,
го пушташ од тебе да истекува и истекува
а младоста е сурова и алапачеста аргатка
што се руга на сѐ што ќефот не ѝ го лекува.“
Јас си пијам чај и под мустак се смешкам,
помирен со судбината што ќе била тешка. 
“А сепак, кога сонцето го затвора своето око, 
иако ме потсетува на мојот погребан живот,
во париската пролет јас чувствувам спокој, 
светов изгледа прекрасно и младешки диво.“ 
2.2.
Гласот, како од раштимана виолина се враќа
и во попладнето августовско пофалба праќа:
“Отсекогаш сум убедена дека ти ме сфаќаш,
дека ја чувствуваш сигурноста што ја сакам,
дека и над провалијата ќе ми подадеш рака.
Ти си неранливиот, ти немаш Ахилова пета,
немаш ни една клетка од слабост заболена,
победувајќи, опстануваш без и грам штета
таму кајшто многумина паднале на колена.
Но што би можела јас за возврат да ти дадам, 
зар имам нешто што е својствено на смелите?
Само наклоност на жена што не е веќе млада!
Ќе си седам и со чај ќе ги служам пријателите!“
2.3.
Си одам, каков ли збор кукавички да кажам
како рамнотежа на она со кое таа ме фали?
Како утрински посетител на паркот важам,
си читкам стрипчиња и спортски журнали.
Понекогаш и некои други вести ме пленат,
како англиска грофица настапила на сцена,
како го убиле некој Грк на полска игранка,
како исплатите ги сопрела познатата банка.
Си се пазам, одржувам самодоверба и мир,
освен кога улично пијано, во механички пир,
во дует со мирис на зумбули откај градината 
дрнда песна како да е наслада ненадмината.
Добри ли се идеиве или мислата ми е шината?

3.1
Приквечер во октомври, се враќам како и порано,
освен што слабичко чувство на немир ме копка,
ми се чини како некој скалите да ги има изорано,
како на колена да ги совладувам сопка по сопка.
“Значи, начув дека во странство ќе одиш! Така?
А кога се враќаш? Уф, ама неумесно сум вешта!
Сигурно сега не знаеш! Сѐ нека ти врви од рака,
таму ќе најдеш и научиш многу корисни нешта!
А може и писмо да ми пратиш, ако ти се сака!“
Насмевката ко токмак врз џиџалињата ми паѓа,
но следната реплика пак самодоверба ми раѓа:
3.2.
“Во последно време, зачудена, самата се прашав,
зошто во пријателство не прерасна врскава наша?
(Додуша, ниеден почеток крајот не го дознал!.) “
Мислев дека се смешкам но открив слика грозна:
огледалото вели дека присебноста ми испарила,
како нашата врска со раскинот да се испазарила. 
“Оти сите веќе рекле, пријатели наши неброени,
дека од истиот штоф чувствата ни биле скроени.
А јас бев неспособна таа блискост да ја сфатам
затоа со неизвесност на судбината ќе ѝ платам.
Но за ти оттаму да ми пишеш белким не е касно?
И без причина пиши ми, тоа баш би било красно,
а тука јас со чај пријатели ќе служам, тоа е јасно!“
За да одглумам израз прав, морам да најдам ап,
играм на даире, ѕенѕам ко мечка врзана на стап,
папагалски мудрувам, мајмунисувам и врескам,
ко во кабаре изведувам една артистичка смеска!
Но, ај надвор да вдишиме од тутунската треска ! 
3.3.
Но, а што ако е пишано, во некое попладне гадно,
или приквечер сива, таа да нѐ напушти нас живите?
Да ме остави со перото в рака, запрено изненадно,
загледан во чадот што се спушта врз покривите?
Затечен сум и исполнет со сомнеж извесно време,
не знам за какви чувства треба да бидам спремен,
мудроста или лудоста треба да ми биде вредност
и зар не испаѓа дека таа, всушност, е во предност?
Ова е како кај Шекспир, “музика до смртен исход“,
нејзиното стивнувањето со умирачката е блиско 
и затоа моето право на насмевка би било нискост.

Ова е оригиналот :

Тhomas Stern Еliot
Portrait of a Lady

Thou hast committed— Fornication: 
that was in another country
And besides, the wench is dead.
The Jew of Malta.
I

Among the smoke and fog of a December afternoon
You have the scene arrange itself—as it will seem to do—
With "I have saved this afternoon for you";
And four wax candles in the darkened room,
Four rings of light upon the ceiling overhead,
An atmosphere of Juliet's tomb
Prepared for all the things to be said, or left unsaid.
We have been, let us say, to hear the latest Pole
Transmit the Preludes, through his hair and finger-tips.
"So intimate, this Chopin, that I think his soul
Should be resurrected only among friends
Some two or three, who will not touch the bloom
That is rubbed and questioned in the concert room."
—And so the conversation slips
Among velleities and carefully caught regrets
Through attenuated tones of violins
Mingled with remote cornets
And begins.

"You do not know how much they mean to me, my friends,
And how, how rare and strange it is, to find
In a life composed so much, so much of odds and ends,
(For indeed I do not love it... you knew? you are not blind!
How keen you are!)
To find a friend who has these qualities,
Who has, and gives
Those qualities upon which friendship lives.
How much it means that I say this to you—
Without these friendships—life, what cauchemar!"
Among the windings of the violins
And the ariettes
Of cracked cornets
Inside my brain a dull tom-tom begins
Absurdly hammering a prelude of its own,
Capricious monotone
That is at least one definite "false note."
—Let us take the air, in a tobacco trance,
Admire the monuments
Discuss the late events,
Correct our watches by the public clocks.
Then sit for half an hour and drink our bocks.

II

Now that lilacs are in bloom
She has a bowl of lilacs in her room
And twists one in her fingers while she talks.
"Ah, my friend, you do not know, you do not know
What life is, you should hold it in your hands";
(Slowly twisting the lilac stalks)
"You let it flow from you, you let it flow,
And youth is cruel, and has no remorse
And smiles at situations which it cannot see."
I smile, of course,
And go on drinking tea.
"Yet with these April sunsets, that somehow recall
My buried life, and Paris in the Spring,
I feel immeasurably at peace, and find the world
To be wonderful and youthful, after all."
The voice returns like the insistent out-of-tune
Of a broken violin on an August afternoon:
"I am always sure that you understand
My feelings, always sure that you feel,
Sure that across the gulf you reach your hand.
You are invulnerable, you have no Achilles' heel.
You will go on, and when you have prevailed
You can say: at this point many a one has failed.
But what have I, but what have I, my friend,
To give you, what can you receive from me?
Only the friendship and the sympathy
Of one about to reach her journey's end.
I shall sit here, serving tea to friends...."
I take my hat: how can I make a cowardly amends
For what she has said to me?
You will see me any morning in the park
Reading the comics and the sporting page.
Particularly I remark An English countess goes upon the stage.
A Greek was murdered at a Polish dance,
Another bank defaulter has confessed.
I keep my countenance, I remain self-possessed
Except when a street piano, mechanical and tired
Reiterates some worn-out common song
With the smell of hyacinths across the garden
Recalling things that other people have desired.
Are these ideas right or wrong?

III

The October night comes down; returning as before
Except for a slight sensation of being ill at ease
I mount the stairs and turn the handle of the door
And feel as if I had mounted on my hands and knees.
"And so you are going abroad; and when do you return?
But that's a useless question.
You hardly know when you are coming back,
You will find so much to learn."
My smile falls heavily among the bric-à-brac.
"Perhaps you can write to me."
My self-possession flares up for a second;
This is as I had reckoned.
"I have been wondering frequently of late
(But our beginnings never know our ends!)
Why we have not developed into friends."
I feel like one who smiles, and turning shall remark
Suddenly, his expression in a glass.
My self-possession gutters; we are really in the dark.
"For everybody said so, all our friends,
They all were sure our feelings would relate
So closely! I myself can hardly understand.
We must leave it now to fate.
You will write, at any rate.
Perhaps it is not too late.
I shall sit here, serving tea to friends."

And I must borrow every changing shape
To find expression... dance, dance
Like a dancing bear,
Cry like a parrot, chatter like an ape.
Let us take the air, in a tobacco trance—
Well! and what if she should die some afternoon,
Afternoon grey and smoky, evening yellow and rose;
Should die and leave me sitting pen in hand
With the smoke coming down above the housetops;
Doubtful, for quite a while
Not knowing what to feel or if I understand
Or whether wise or foolish, tardy or too soon...
Would she not have the advantage, after all?
This music is successful with a "dying fall"
Now that we talk of dying—
And should I have the right to smile?

http://www.poetryfoundation.org/poem/173477

***************
Portrait of a Lady--Notes Edit 0 8…
Notes of T.S. Eliot's "Portrait of a Lady."

Portrait of a Lady: The title of Eliot's poem was taken from Henry James's novel The Portrait of a Lady, written in 1881. James was highly regarded by the modernists and is considered one of their precursors. William Carlos Williams also wrote a poem with the same title and Ezra Pound wrote one but with the title in French: "Portrait d'une Femme."

The Jew of Malta: A play written by Christopher Marlowe, first performed in 1592, about a Jew named Barabas who seeks revenge on the governor of Malta for seizing all his wealth. The cynical quotation suggests that there are limitations to sin; if a crime was committed in another country and with someone who's now dead, the criminal is exculpated. At the end of "Portrait of a Lady," the narrator is similarly planning to leave the country and also recognizing that the lady will soon die. The epigraph may also imply that the two characters were in a sexual relationship.

Transmit the Preludes: Frederic Chopin, Polish composer and pianist of the Romantic period, was known for his many piano pieces, of which his 24 Preludes Op. 28 is most famous. The music motif in the poem, especially in part one, creates a contrast between the lady's opinion of intimacy "among friends" (l. 11) and the "dull tom-tom" (l. 33) beating in the head of the narrator, who doesn't share her sentimentality.

Velleities: "The fact or quality of merely willing, wishing, or desiring, without any effort of advance towards action or realization" (OED sig. 1).

Cauchemar: French for "nightmare." The use of French reflects the internationality and pretension of the society Eliot is depicting. Eliot himself was strongly rooted in French culture. He was heavily influenced by the French Symbolist movement, and after graduating from Harvard, he spent some time in Paris and even considered moving there permanently.

Ariettes: an arietta is a brief, cheerful musical composition. A contrast to the "dull tom-tom" (l. 33) brought about by the lady's conversation.

Let us take the air, in a tobacco trance--: Cf. “Prufrock” ll. 1-3: “Let us go then, you and I,/ When the evening is spread out against the sky/ Like a patient etherized upon a table.”

Bocks: A strong dark-coloured variety of German beer. Also, a glass of this or any other beer (OED).

Lilacs: Cf. The Waste Land ll. 1-2: “April is the cruelest month, breeding/ Lilacs out of the dead land.” The lilac is a symbol of youth. During this section, the lady, who is now aging, laments that the narrator doesn't realize how fortunate he is to be young.

Drinking tea: Cf. “The Love Song of J. Alfred Prufrock” l. 34: “Before the taking of a toast and tea,” and l. 51: “I have measured out my life with coffee spoons.” Drinks like coffee and tea that would be imbibed at social gatherings evoke the banal, perfunctory life of someone like Prufrock or the Lady.

My buried life: Cf. "The Buried Life" (1852) by Matthew Arnold. The poem is about the inability to uncover or discuss our true thoughts and desires. Only in the company of a loved one can this feelings emerge. As in the Arnold poem, the lady is trying to tell the narrator how she truly feels, her "buried life," but the two fail to communicate as she wishes they could.

October: The poem, which starts on a “December afternoon,” ends in October. Nearly a year has crept by, over which time the relationship has deteriorated.

“Dying Fall”: Cf. “Prufrock” l. 52: “I know the voices dying with a dying fall.” The phrase is taken from Shakespeare’s Twelfth Night 1.1.4: “That strain again, it had a dying fall.”

Spoken by the doleful Duke Orsino as he listens to music and broods over his love-sickness.
(Duke Orsino uses this phrase when discussing music in Shakespeare's Twelfth Night:
Duke: If Musicke be the food of Love, play on, Give me excesse of it: that surfetting, The appetite may sicken, and so dye. That straine agen, it had a dying fall:)

 
I / Among the smoke and fog of a December afternoon / You have the scene arrange itself — as it will seem to do— / With "I have saved this afternoon for you";
POETRYFOUNDATION.ORG
 
Категория: Поезия
Прочетен: 1573 Коментари: 1 Гласове: 0
Последна промяна: 23.04.2015 00:44
Търсене

За този блог
Автор: lupcobocvarov
Категория: Поезия
Прочетен: 316367
Постинги: 730
Коментари: 119
Гласове: 486